Црковен журнал Логос
  • ПОЧЕТНА
  • ВЕСТИ
  • РЕЛИГИЈА
  • БОГОСЛОВИЕ
  • АНАЛИЗИ
  • ОПШТЕСТВО
  • МЕДИЈА
Top Posts
Делегација на МПЦ-ОА сослужуваше во Москва и оствари...
Сослужување во Москва по повод 80-тиот роденден на...
Грција: Вооружените сили на армијата ја чествуваат Пресвета...
Под Света Софија откриени 420 метри подземни тунели:...
„Студентската листа“ во Србија најавува заштита на имотот...
Путин: „Секој ден се молам за Русија и...
Муслиманите до 2035 година ќе бидат побројни од...
Истражување за улогата на Руската црква во ширењето...
Руски напад го оштети најстариот храм во Днипро
„Света Софија“ на Нубија ги открива своите тајни
недела, ноември 22, 2026
  • Најава
Црковен журнал Логос
  • ПОЧЕТНА
  • ВЕСТИ
  • РЕЛИГИЈА
  • БОГОСЛОВИЕ
  • АНАЛИЗИ
  • ОПШТЕСТВО
  • МЕДИЈА
Црковен журнал Логос
Црковен журнал Логос
  • ПОЧЕТНА
  • ВЕСТИ
  • РЕЛИГИЈА
  • БОГОСЛОВИЕ
  • АНАЛИЗИ
  • ОПШТЕСТВО
  • МЕДИЈА
Copyright 2025 - All Right Reserved
Почетна АНАЛИЗИ
АНАЛИЗИЦрковна историја и Собори

Етнофилетизмот: Како Православната црква на Србија ја одржува жива и опасна големосрпската идеја

од Црковен Журнал Логос мај 4, 2026
мај 4, 2026 0 коментари 53 прегледи 2 минути читање Share
FacebookTwitterLinkedinVKRedditWhatsappTelegramViberEmail
Montenegro Kotor St Nicholas Church
53

Српската нација, како и повеќето балкански нации, не се формирала врз граѓанска, туку врз конфесионална основа. Во тој процес, Српската православна црква претставува најстара и највлијателна институционална структура во рамките на српскиот народ. Во различни историски периоди таа се појавувала под различни имиња, како Жичка архиепископија, Пеќка патријаршија и Карловачка митрополија.

Православна црква на Србија основана во 1920 година

Современата институционална форма на Српската православна црква датира од 1920 година, со создавањето на Кралството на Србите, Хрватите и Словенците. Со декрет на кралот Александар I Караѓорѓевиќ, различните православни јурисдикции биле обединети во една црковна структура.

Можеби ќе ве интересира и ова
  • „Свети Сава“: Документарен филм и серија за животот на Свети Сава, архиепископ на Србија
    април 16, 2026
  • Белград: Повик до српските верници да дојдат во Русија
    февруари 16, 2026
  • Спрскиот патријарх Порфириј донираше крв
    септември 29, 2025

Ова обединување, според одредени интерпретации, имало и политичка димензија, бидејќи под една јурисдикција биле ставени сите православни верници на територијата на Југославија, вклучително и оние кои не се идентификувале како Срби.

Религиозната припадност одиграла клучна улога во формирањето на српската нација. Во периодот од XV до XVII век, српското население во рамките на Отоманската империја опстојувало како религиозна заедница со ограничен демографски капацитет.

Познат историски феномен се миграциите на српското население кон териториите на Хабсбуршката монархија. Во тој контекст, Пеќкиот патријарх Арсеније III Чарнојевиќ организирал преселба на населението, што довело до формирање на Карловачката митрополија како паралелна црковна структура.

Современата српска нација е заснована врз религиозен принцип

Со појавата на модерните нации во XIX век, религијата станала основа за национална идентификација. Овој процес бил дополнително зајакнат преку османлискиот милет-систем, во кој религиозната припадност имала и административно и политичко значење.

Потеклото на тројството: црква – нација – држава

За време на османлиското владеење, црквата функционирала како носител на колективната меморија и чувар на идејата за средновековната државност. Така се формира концептот на тројството:
црква – нација – држава, кој подоцна станува модел за национална идентификација.

Србија и православието како идентичен поим

Изедначувањето на српскиот идентитет со православието довело до проширување на улогата на црквата од религиозна во национална и политичка сфера. Во овој контекст, црквата се јавува како претставник на националниот интерес и фактор во политичките процеси.

По 2000 година, влијанието на Српската православна црква во општеството се зголемило, особено во образованието, културните вредности и јавниот дискурс. Според оваа перспектива, тоа влијание се карактеризира со традиционализам, колективизам и недоверба кон западните модели.

Прашањето за граѓанското општество

Се нагласува важноста на секуларизмот како предуслов за демократско општество, при што одвојувањето на црквата и државата се смета за суштинско за рамноправна коегзистенција.

Заблудите на етнофилетизмот

Етнофилетизмот (од грчки: ethnos – народ, phyle – племе) претставува идеологија во која:
-нацијата се става над верата
-црквата се користи како инструмент на националната политика
-религиозната припадност се изедначува со етничката


Во таков систем, црквата служи на нацијата, а идентитетот се сведува на етничка припадност.

Последици

Во оваа перспектива, етнофилетизмот води кон исклучивост, затворање кон други култури и редефинирање на православието како национална религија. Ваквиот пристап може да создаде тензии со други народи и да го попречи дијалогот.

Извор:
https://narod.hr/eu-svijet/svijet/etnofiletizam-i-kako-srpska-pravoslavna-crkva-odrzava-velikosrpsku-ideju-zivom-i-opasnom

ЕтнофилетизамНацијаПравославна Црква на Србија
Сподели 0 FacebookTwitterLinkedinVKRedditWhatsappTelegramViberEmail
претходна објава
Без Евангелие нема Македонизам: зошто денес не може да се роди нов Гоце Делчев?
следна објава
Романскиот патријарх Даниил: Христос нè учи да правиме добро во секое време

Можеби ќе ви се допадне и ова

Сослужување во Москва по повод 80-тиот роденден на рускиот патријарх Кирил

ноември 22, 2026

„Студентската листа“ во Србија најавува заштита на имотот на Православната црква на...

ноември 21, 2026

Ватопед го носи Чесниот Крст во Србија: Српската црква гради мостови кон...

октомври 26, 2026

Србија одвои 72 милиони динари за обнова на манастирот „Свети Прохор Пчињски“

октомври 13, 2026

Српскиот епископ Максим за Јован Пергамски и Светиот и Велик собор

октомври 8, 2026

Погребот на Ратко Младиќ и двете страни на Крстот

септември 25, 2026

Коментирајте Откажи реплика

Мора да се најавите за да коментирате.

Избрани објави

  • Пред нацијата: Како се именувале православните христијани под отоманска власт и што тоа ни открива за Македонците?

    октомври 20, 2026
  • Предавството во и на црквата

    септември 3, 2026
  • Територијалната јурисдикција според православното канонско право

    август 19, 2026
  • Викенд-забавите на малолетниците се сведуваат на дрога и алкохол, системот без одговор

    мај 3, 2026
  • Костовски: Кањонот Матка може да стане „Света гора“ – пропуштената шанса на Македонија

    мај 1, 2026

Последни коментари

Нема коментари за приказ.

Последни објави

  • Делегација на МПЦ-ОА сослужуваше во Москва и оствари средба со рускиот патријарх Кирил

    ноември 22, 2026
  • Сослужување во Москва по повод 80-тиот роденден на рускиот патријарх Кирил

    ноември 22, 2026
  • Грција: Вооружените сили на армијата ја чествуваат Пресвета Богородица како своја заштитничка

    ноември 21, 2026
  • Под Света Софија откриени 420 метри подземни тунели: Нови сведоштва за византиски Константинопол

    ноември 21, 2026
  • „Студентската листа“ во Србија најавува заштита на имотот на Православната црква на Србија во Косово

    ноември 21, 2026
  • Путин: „Секој ден се молам за Русија и за рускиот народ“

    ноември 19, 2026
  • Муслиманите до 2035 година ќе бидат побројни од христијаните во светот, покажува ново истражување

    ноември 19, 2026

Категории

  • Uncategorized (11)
  • АНАЛИЗИ (61)
  • БОГОСЛОВИЕ (2)
  • ВЕСТИ (11)
  • Видео (3)
  • Етика и современи предизвици (72)
  • Изјави и реакции (138)
  • Изјави и соопштенија (71)
  • Интервјуа (10)
  • Колумни (61)
  • Култура (31)
  • Литургија и црковен живот (87)
  • Меѓуправославни односи (114)
  • Меѓурелигиски односи (27)
  • Настани (158)
  • Новости (232)
  • ОПШТЕСТВО (3)
  • Основи на верата (16)
  • Поглед на Исток (59)
  • Поучни текстови (66)
  • Света Гора (114)
  • Свето Предание и Свети Отци (111)
  • Современо општество (180)
  • Теологија и општество (123)
  • Фото (10)
  • Христијанство и Запад (32)
  • Црковна историја и Собори (20)
  • Црковни закони и канони (5)

Албанија Америка Архиепископ Јован на Албанија Архиепископот Охридски и Македонски г.г. Стефан Божик Бугарски Патријарх Даниил Велигден Војна Вселенска Патријаршија Вселенски патријарх Вартоломеј Грузиски патријарх Илија Грузија Грција Ерусалим Ерусалимскиот патријарх Теофил III Избрани новости Македонија Манастир Ватопед Митрополит Епифаниј Московски патријарх Кирил Патријаршија на Ерусалим Политика Православие Православна Црква на Албанија Православна Црква на Грузија Православна Црква на Грција Православна Црква на Македонија - Охридска Архиепископија Православна Црква на Романија Православна Црква на Русија Православна Црква на Србија Православна Црква на Украина Православна црква на Бугарија Пресвета Богородица Романија Романски патријарх Даниел Русија САД Света Гора Солун Србија Старец Ефрем Ватопедски Украина Христијани Христијанство Црква

За нас

„Логос“ е независна информативна и аналитичка платформа за духовни, црковни и општествени прашања во православниот и современиот свет.

Контакт Стапете во контакт со нас

Не пропуштајте важни настани, текстови и вести од православниот свет

Информатор Претплати се сега (бесплатно)

Последни објави

Делегација на МПЦ-ОА сослужуваше во Москва и оствари средба со рускиот патријарх Кирил
Сослужување во Москва по повод 80-тиот роденден на рускиот патријарх Кирил
Грција: Вооружените сили на армијата ја чествуваат Пресвета Богородица како своја заштитничка
Под Света Софија откриени 420 метри подземни тунели: Нови сведоштва за византиски Константинопол
„Студентската листа“ во Србија најавува заштита на имотот на Православната црква на Србија во Косово

Популарно оваа недела

Од врвен хирург до монах на Света Гора: животната приказна на отец Лука Ватопедски
„Света Софија“ на Нубија ги открива своите тајни
Архиепископот Елпидофор го губи правото да го именува раководителот на архонтите на Вселенската патријаршија
„Студентската листа“ во Србија најавува заштита на имотот на Православната црква на Србија во Косово
Руски напад го оштети најстариот храм во Днипро

Корисни линкови

  • За нас
  • Контакт
  • Информатор
  • Политика за приватност
  • Услови за користење
  • Изјава за пристапност
© Здружение „Логос“ 2025 – 2026 Сите права се задржани
  • Контакт
  • Информатор
  • За нас
Facebook Email Rss
Црковен журнал Логос
  • ПОЧЕТНА
  • ВЕСТИ
  • РЕЛИГИЈА
  • БОГОСЛОВИЕ
  • АНАЛИЗИ
  • ОПШТЕСТВО
  • МЕДИЈА
Црковен журнал Логос
  • ПОЧЕТНА
  • ВЕСТИ
  • РЕЛИГИЈА
  • БОГОСЛОВИЕ
  • АНАЛИЗИ
  • ОПШТЕСТВО
  • МЕДИЈА