Православниот свештеник отец Дионисиос Табакис стана неочекувана сензација во светот на експерименталната музика со својот албум Метал од Рајот (Paradise Metal), во кој се спојуваат византиско предание, православна духовност, дум-метал, техно, рап и религиозен дабстеп.
Во разговор за британскиот весник Гардијан, отец Табакис вели дека „гитарата е создадена од Бога“. Тој живее во Нафплио, град на брегот на грчкиот Пелопонез, а во неговиот дом, покрај православните икони, има голем број музички инструменти. Облечен во црна свештеничка облека, со долга седа брада, тој зборува за музиката речиси како да држи проповед.
Негов омилен инструмент е прилагодена електрична гитара Harley Benton R-457, купена за само 135 евра. Таа создава необичен, топол и нестандарден звук, кој отец Табакис го споредува со „брановите“ на човечкиот глас.
Албумот Метал од Рајот е снимен во домашни услови. Музичкиот портал Пичфорк (Pitchfork) му даде оценка 7,6, што е повисоко од оценките што некогаш ги добиле дел од познатите изданија на Апекс Твин и Дафт Панк.
Посебноста на неговата приказна е во тоа што отец Табакис е ракоположен свештеник во Православната црква на Грција, средина во која инструменталната и световната музика традиционално често била гледана со сомнеж. Тој признава дека електричната гитара во црковните кругови е „малку погрешно разбрана“ и дека некои ја сметаат за нешто ѓаволско.
Но, отец Табакис сака да го промени таквиот поглед. Според него, лукавиот не може да создава, бидејќи Бог е Творецот на сè. Затоа, вели тој, ако човек создава убавина преку музиката, тоа може да биде и начин на прославување на Бога.
Иако стана предмет на голем медиумски интерес, отец Табакис е повлечен човек. Дури и луѓето од неговите издавачки куќи претходно немале лично средба со него, ниту пак разговарале со него по телефон. Има свој YouTube-канал, но нема значајно присуство на социјалните мрежи. По објавувањето на албумот добил повеќе медиумски покани, но поголемиот дел ги одбил, плашејќи се дека телевизијата може да го прикаже на несериозен начин.
Тој е еден од илјадниците свештеници во Православната црква на Грција и останува целосно посветен на свештенството. Не е монах — во брак е со сопругата Фотини веќе 32 години и имаат три деца — но вели дека го привлекува идеалот на подвижничкиот живот. Секоја година патува за Света Гора, а посебно ги почитува подвижниците и самопожртвуваните свештеници.
Отец Табакис е роден во 1972 година и пораснал во Пиреја, во сиромашно семејство. Неговото семејно потекло е поврзано со Грците што избегале од Смирна по катастрофата во 1922 година. Тој вели дека византиската култура и денес тече низ него и дека тоа е дел од неговиот идентитет.
Музиката за него станала начин да го изрази токму тоа наследство. Уште во средно училиште свештениците од неговата парохија го запознале со византиската музика. Подоцна самиот научил да свири повеќе ретки традиционални инструменти, меѓу кои цумбуш, кабак кемане, јајли танбур, зурна, неј и различни видови лира.
Околу пред четири години почнал сам да снима песни. Неговиот син му покажал како да користи софтвер за музичка продукција, а соседот од катот над него го научил да свири гитара. Вокалите на дел од песните ги снимила Евгенија Симела Армени, млада девојка што ја запознал во црква, снимајќи се со телефон во својот студентски стан.
Отец Табакис вели дека никогаш немал амбиција да стане познат. Сепак, неговиот YouTube-канал собрал неколку илјади следбеници, меѓу кои бил и Николаос Рафаел, основач на солунската издавачка куќа Elhellell. Тој бил привлечен од необичноста на свештеникот и му предложил да направат албум.
Метал од Рајот е опишан како музичко патување во кое се мешаат византиска музика, христијанско православие, хеви-метал, рап и техно. Во повеќето композиции се слушаат напеви и духовни интонации, но секоја песна носи и неочекувани пресврти.
Една од песните, Техно во манастир, започнува со повик „Дали сте подготвени?“, по што следуваат ритмички напеви врз темна електронска подлога. Отец Табакис вели дека преку музиката се обидува да истражува, а секој инструмент го гледа како прозорец преку кој може да се види дел од небото и вселената.
Една од песните носи наслов кој приближно би се превел како „Многу се занесуваш – црковен рап“. Свештеникот објаснува дека сакал да употреби јазик што ќе им биде поблизок на младите. За да најде рими и современ сленг, пребарувал на интернет и, како што вели, направил колку што можел.
Тој не се смета себеси за политички уметник, бидејќи не е сигурен колку од она што го гледаме е навистина реално. Сепак, песната Dubai Paei, односно „Збогум, Дубаи“, била инспирирана од конфликтот на Блискиот Исток и од сликата на луѓе што бегаат од град на луксуз додека паѓаат бомби. Тоа, вели тој, го потсетило на Вавилон од Откровението и претставува сатира за суетата поврзана со богатството.
Интересно е што неговиот албум не звучи како наметлива проповед. Отец Табакис вели дека неговата желба е да го премости јазот меѓу постарите генерации и младите, кои зборуваат на поинаков јазик.
Неговите деца не се особено религиозни, но тој вели дека никогаш не сакал насила да им ги наметнува своите убедувања. На прашањето како другите свештеници гледаат на неговиот успех, тој одговара дека никој за ова не му спомнал ништо — што, според него, е добро.
Старите гледишта дека световната музика има врска со ѓаволот не го вознемирува. Бог, вели отец Табакис, има вкус и ги сака убавите нешта. Затоа, кога човек создава нешто убаво, дури и со музички инструменти, може да ја почести и својата Вера.
И покрај растечкиот успех, отец Табакис вели дека никогаш не би го напуштил свештенството заради музичка кариера. Според него, свештеникот има повик што е повисок од било каква сцена, бидејќи во Литургијата лебот се претвора во Телото Христово — нешто што, како што вели, не може да го направи ниту ангел.
Кога го прашуваат за идните настапи во живо, тој одговара поетски и необично: чувството е како риба да биде извадена од вода за да ја прошетаат и да ѝ дадат свеж воздух. Потоа додава дека се чувствува многу непријатно, но ако тоа им носи радост на луѓето, тогаш е подготвен.
Албумот Метал од Рајот (Paradise Metal) е објавен преку Heat Crimes и Elhellell, а отец Дионисиос Табакис треба да настапи во лондонскиот клуб Iklectik на 13 ноември.
Извор: https://www.theguardian.com/
