Сместен на североисточниот дел од полуостровот Атос, во голем залив на Света Гора, манастирот Ватопед претставува едно од најзначајните духовни и културни центри на православието, манастирот е сместен на површина од околу 43 квадратни километри.
Основан во 972 година, според преданието на местото каде чудесно бил спасен синот на цар Теодосиј, манастирот денес е под духовното раководство на архимандрит Ефрем Ватопедски. Неговиот комплекс вклучува храм со фрески од 1312 година, библиотека, ризница, монашки келии и бројни објекти за сместување на поклоници.
Самоодржливост и производство
Манастирот не е само духовен центар, туку и целосно организирана заедница со сопствено производство на храна и производи.
Во неговите имоти се наоѓаат:
-градини со зеленчук и овошје
-лозја со различни сорти грозје
-маслинови насади
-пчеларници
-стакленици
Се одгледуваат производи како домати, пиперки, краставици, модар патлиџан, смокви, калинки, кајсии и бобинки, а се засадуваат и киви поради нивната долготрајност.
Лозарството зафаќа околу 70 хектари, со годишно производство од околу 26 тони вино (црвено, бело и розе), од кое дел се користи во манастирот, а дел се флашира и продава.
Органско производство и лековити билки
Во манастирот се одгледуваат повеќе од 30 видови лековити билки, како:
-ехинацеа
-невен
-вербена
-кантарион
-тегавец
Производството е целосно органско, без употреба на хемикалии, а монасите соработуваат со научници и лекари за проучување на лековитите својства на билките.
Од билките се произведуваат:
-чаеви и мешавини
-етерични масла
-сапуни
-додатоци во исхраната
Овие производи се користат и за потребите на монасите, но и се доставуваат до пошироката јавност и хуманитарни организации.
Пчеларство, рибарство и занаети
Манастирот располага со околу 170 пчелни семејства (со план за зголемување), кои произведуваат мед од костен, бор и цветен мед.
Дополнително, функционираат:
-рибници со ципура и други видови риба
-дрводелска работилница за потребите на манастирот
-систем за одржување и противпожарна заштита
Енергетска автономија
Ватопед е еден од ретките манастири со сопствен енергетски систем. Тој вклучува:
-соларни панели
-дизел генератори
-генератори на дрва
-батериски систем за ноќно напојување
Манастирот имал електрична енергија уште од 1914 година, а современ систем за 24-часовно снабдување функционира од 1987 година.
Традиционална кујна и монашки живот
Во манастирската пекара се подготвува леб три пати неделно, користејќи брашно од сопствено производство и традиционален квас добиен на празникот на Крстот.
Се произведуваат и:
-двопек
-локум во различни вкусови
Монасите готват со сопствени производи, комбинирајќи традиционални рецепти со нови влијанија, создавајќи едноставна, но богата монашка кујна.
Манастирот Ватопед претставува пример за совршен спој на духовност, традиција и современа самоодржливост, каде верата, трудот и заедништвото создаваат уникатен начин на живот на Света Гора.