Монах од Света Гора ја стави технологијата во служба на поклониците преку мобилна апликација што нуди корисни информации за патувањето и престојот на Света Гора.
Во четири часот наутро, во манастирот Велика Лавра, кој го зазема првото место во светогорската монашка хиерархија, монахот Теолог седи пред компјутерскиот екран. Ги проверува податоците од метеоролошките станици и прогнозите за наредните часови, како и состојбата со ветерот и морето. Ако сè оди според планот, околу седум часот наутро корисниците на апликацијата „Athos Zone“ добиваат известување со најновите информации.
Потоа за него започнува еден поинаков ден – вообичаениот ден на монах во светогорската заедница.
„Постои манастирски распоред и постојат моите послушанија. Athos Zone мора да се приспособи на нив, а не обратно“, вели тој.
Монах што користи интернет може да изгледа како противречност. Повеќе од илјада години Света Гора претставува место на повлекување од светот и молитвено тихување, далеку од мобилните апликации, серверите, известувањата и информациите во реално време.
Отец Теолог, сепак, не гледа противречност меѓу овие два света. За него технологијата е средство, а работата со „Athos Zone“ е едноставно уште едно послушание.
„Мобилниот телефон, компјутерот или апликацијата сами по себе не се ниту корисни ниту штетни. Важно е зошто човекот ги користи, колку простор им дозволува да заземат во неговиот живот и дали на крајот тој го користи средството или средството почнало да управува со него“, забележува тој.
На прв поглед, апликацијата со која управува може да изгледа како технолошка необичност во светогорскиот живот. Во реалноста, таа одговара на една многу конкретна потреба.
Во текот на 2025 година Света Гора ја посетиле околу 178.000 поклоници, а движењето низ полуостровот не е секогаш едноставно како на обичните туристички дестинации. Пристапот е по морски пат, распоредот на бродовите зависи од временските услови, растојанијата често се големи, а забрана за пловидба, одрон или проблем на некоја патека можат целосно да ги нарушат и најдобро подготвените планови.
Токму тука „Athos Zone“ ја покажува својата корисност. Поклониците можат на едно место да најдат сè што им е потребно: временска прогноза, распоред на бродовите, информации за пристаништата, корисни телефонски броеви, карти, па дури и пешачки патеки. Доколку се случи нешто што влијае врз патувањето, предупредувањето може веднаш да стигне до нивните телефони.
„Athos Zone не е создадена за да ја ‘пренесе’ Света Гора на екран или да го замени искуството на поклоништвото. Тоа едноставно не е можно“, објаснува отец Теолог.
Од графичкиот дизајн до Света Гора
Отец Теолог со себе во манастирот понел и дел од искуството од својот претходен живот. Пред да стане монах, професионално се занимавал со графички дизајн, главно со креативната работа.
Компјутерите не му биле непознати, но тоа не значи дека знаел да програмира.
„Ниту денес не сум програмер“, веднаш појаснува тој.
За техничкиот дел на „Athos Zone“ соработува со луѓе што се занимаваат со развојот на апликацијата. Самиот тој главно ја презел грижата за содржината и секојдневното функционирање.
Идејата се родила од едно лично искуство пред неколку години.
Кај Милопотамос, пред изградбата на денешниот мост, обилните дождови можеле да го претворат потокот во надојдена река што автомобилите не можеле да ја преминат. Еднаш, за време на силен дожд, отец Теолог бил принуден да чека околу три часа, додека зад него се создала колона од четири автомобили.
Тогаш помислил колку би било корисно да може да го предупреди следниот човек што ќе тргне по истиот пат, за да знае за проблемот пред да наиде на него.
Во тој момент сè уште не размислувал за мобилни апликации, туку само за тоа како информацијата да стигне до вистинскиот човек во вистинско време.
Така се родила идејата за „Athos Zone“.
Од блог до мобилна апликација
Проектот започнал многу поскромно од неговата денешна форма – како едноставен блог.
Отец Теолог поставил прва метеоролошка станица и почнал да ги објавува нејзините податоци. Истовремено започнал да собира телефонски броеви, контакти, информации за манастирите и сè друго што сметал дека може да му биде корисно на еден поклоник.
Блогот функционирал околу пет години. Постепено, меѓутоа, количината на информации се зголемувала и првичниот формат повеќе не бил доволен. Следувала интернет-страница, а на крајот и мобилната апликација.
Вистинската промена била во тоа што информациите повеќе не чекале корисниците сами да ги побараат.
„Ако се промени времето, ако има проблем на пристаниште или се случи нешто што влијае врз патувањето, информацијата мора да може да стигне до корисникот во тој момент, а не тогаш кога ќе се сети да провери некоја интернет-страница“, објаснува отец Теолог.
Информациите се движат и во спротивна насока.
Ако некој поклоник наиде на одрон, паднато дрво или проблем на пат или пешачка патека, може да го пријави преку апликацијата. Пријавата се проверува, а потоа може да им помогне на другите посетители и поклоници, па дури и на монасите и работниците на Света Гора.
„Човекот што во тој момент се наоѓа на самото место често е првиот што може да забележи некаков проблем“, вели тој.
Се разбира, не сите сметале дека поврзувањето на мобилна апликација со Света Гора е нешто природно или неопходно.
Некои сметале дека тоа е премногу „световно“ за место чиј идентитет се темели на повлекувањето од световните грижи.
Отец Теолог не ги отфрла ваквите забелешки.
„Тоа мислење не ми пречи и можам да го разберам начинот на размислување што стои зад него“, вели тој.
Но, прашањето го поставува поинаку:
„За мене прашањето е како се користи едно средство и на која цел ѝ служи.“
Усогласена со монашкиот ден
Според него, известувањето за откажан брод, картата што им помага на поклониците да избегнат опасна патека или предупредувањето за одрон не го менуваат карактерот на Света Гора. Тие едноставно им служат на монасите, работниците и посетителите.
Монашкиот живот, богослужбите и послушанијата имаат предност, па затоа работата со „Athos Zone“ се приспособува на неговиот дневен распоред, а не обратно.
Проверката на метеоролошките податоци и подготовката на дневното известување започнуваат во четири часот наутро, додека пораките од корисниците чекаат сè додека не најде време да одговори.
Но, забраната за пловидба или ненадејната промена на распоредот на бродовите бараат итна реакција, поради што тој секојдневно е во контакт со пристанишните власти.
Технологијата, се разбира, нема распоред. Технички проблем може да се појави во секој момент.
Најголемиот дел од прашањата што отец Теолог ги добива од корисниците се многу поедноставни отколку што можеби би се очекувало од апликација поврзана со Света Гора.
Какво ќе биде времето? Дали ќе плови бродот? Како да се стигне од едно место до друго? Кому треба да се јавам?
Живеејќи постојано таму, вели тој, лесно е човек да заборави колку многу работи што за него се подразбираат, воопшто не се толку очигледни за некој што доаѓа во посета на Света Гора.

Извор: To Vima
Автор: Костас Бурусис