По повод Меѓународниот ден на младите, младинската група на Асоцијацијата за здравствена едукација и истражување – ХЕРА Млади, заедно со иницијативата „Фрли ја коцката!“, преку герила акција во Скопје го изразија својот револт од сè поголемата присутност и нормализација на коцкањето и обложувањето во секојдневието на младите.
Од организациите предупредуваат дека казината, обложувалниците, онлајн платформите и рекламите што ветуваат „брза добивка“ се лесно достапни во средина во која младите истовремено се соочуваат со невработеност, финансиска несигурност, нарушено ментално здравје и сè поголема желба да ја напуштат државата.
Според националното истражување ЕСПАД 2024, дури 25 отсто од учениците на возраст од 15 до 16 години во Северна Македонија се коцкале за пари во последните 12 месеци*. Кај момчињата процентот изнесува *34 отсто, а кај девојчињата 16 отсто.
Уште позагрижувачки е податокот дека меѓу учениците кои се коцкаат, уделот на проблематично коцкање се зголемил од 4,5 отсто во 2019 година на 7,6 отсто во 2024 година.
Од ХЕРА посочуваат дека ваквата состојба се случува во земја во која младинската невработеност кај лицата од 15 до 29 години изнесувала 23,6 отсто, додека според Студијата за млади на Фондацијата „Фридрих Еберт“, 45,3 отсто од вработените млади не работат во професијата за која се образувале. Дури 67,7 отсто од младите имаат одреден степен на желба за иселување, најчесто поради подобар животен стандард, повисоки плати, корупцијата и подобрите можности за вработување.
Организациите предупредуваат дека во вакви услови илузијата дека финансиската несигурност може да се реши со тикет, слот или онлајн облог не може да се третира само како безопасна забава.
Светската здравствена организација предупредува дека штетите поврзани со коцкањето можат да вклучуваат финансиски тешкотии и долгови, нарушени семејни и социјални односи, стигма, депресија, анксиозност и зголемена суицидалност.
Дополнителна загриженост предизвикува фактот што овие ризици се преклопуваат со веќе сериозните проблеми со менталното здравје кај младите. Истражување на Универзитетската клиника за психијатрија – Скопје, спроведено во контекст на пандемијата со КОВИД-19, покажало дека речиси 30 отсто од испитаните адолесценти имале умерени до тешки депресивни симптоми, а 42,1 отсто умерени до тешки симптоми на анксиозност.
Поради тоа, ХЕРА Млади и иницијативата „Фрли ја коцката!“ бараат доследна примена на регулативата и контрола на оддалеченоста на коцкарниците и обложувалниците од училиштата, строга контрола на рекламирањето на игрите на среќа, особено на интернет и социјалните мрежи, како и ефикасна проверка на возраста и заштита на малолетниците при онлајн коцкање.
Тие бараат и финансиската писменост, превенцијата од зависности и менталното здравје да станат реален дел од образованието, како и да бидат обезбедени бесплатни, доверливи и младински пријателски услуги за советување и поддршка за младите кои се соочуваат со проблематично коцкање.
„Од младите се очекува да учат, да работат, да останат во земјата и сами да изградат сигурна иднина. А што им нуди средината? Несигурни приходи, малку можности и коцкање на секој чекор како ветување за полесен живот. Не сакаме нашата држава младите со горчина да ја ословуваат како ‘Република коцкарска Македонија’. Но токму оваа порака денес го изразува нашиот револт од општество во кое понекогаш е полесно да најдеш обложувалница отколку културен центар“, велат од ХЕРА.
Оттаму порачуваат дека на младите им се потребни можности, достоинствена работа, образование, култура, спорт, финансиска сигурност и достапна грижа за менталното здравје, а не илузија за лесна добивка.
„Иднината на младите не е игра на среќа. Не ни ја коцкајте иднината.“
Извор: https://hera.org.mk/
