Откажувањето на рехабилитацијата на митрополитот Јосиф Чернов од страна на Руската Федерација, наспроти одлуката на Казахстан да го заштити неговиот спомен, го разоткрива лицемерието на официјална Москва кон Православието.
Денешната Руска Федерација агресивно се претставува пред светот како последен глобален бастион на традиционалните христијански вредности и заштитник на православието. Но, зад оваа гламурозна фасада на позлатени куполи и патриотски манифестации, се крие сурово лицемерие: за Кремљ, верата е само инструмент за геополитичка манипулација, а вистинскиот идеолошки столб е реставрацијата на советскиот авторитаризам.
Најексплицитниот доказ за овој тренд доаѓа преку скандалозниот случај со митрополитот Јосиф Чернов — духовен гигант на 20-от век кој поминал две децении во советските логори, а денес е повторно прогласен за виновен во неговата татковина. Додека Москва ги брише рехабилитациите на жртвите на сталинистичкиот терор, Република Казахстан покажува цивилизациска зрелост со признавање на вистината.
Репортажа: Парадоксот на двете државни обвинителства
Неодамна, од Казахстан пристигнаа изненадувачки и длабоко симболични вести. Обвинителството на Акмолинската област официјално ја потврди рехабилитацијата на митрополитот Јосиф Чернов, издавајќи документ со државен печат со кој тој се прогласува за жртва на масовните политички репресии. Оваа одлука доаѓа како директна реакција и контраст на она што го стори официјална Москва.
Пред две години, во 2024 година, обвинителството на Ростовската област во Русија донесе шокантна одлука со која ја поништи рехабилитацијата на митрополитот Јосиф, донесена уште во 1992 година. Според модерното руско обвинителство, „неговото соработништво со окупаторите за време на Втората светска војна е потврдено со архивските материјали од кривичното дело“. Овој парадокс е монструозен: за денешна Москва, сталинистичките обвинувања на НКВД од 1946 година се повалидни од докажаната историска реалност и мачеништвото на еден архиереј.
Шокантно е и тоа што руската јавност дозна за ова сосема случајно. Имено, при разгледувањето на прашањето за можна канонизација (прогласување за светец) на митрополитот Јосиф, црковната комисија побара увид во неговото кривично досие. Наместо архивски материјали за неговото страдање, тие добија известување дека тој повеќе не е рехабилитиран граѓанин, туку поранешен фашистички соработник.
Современиот руски режим повеќе го вреднува репресивниот апарат на Сталин отколку вистинската вера. За Кремљ, секој што бил осуден од НКВД мора да остане виновен, бидејќи непогрешливоста на автократската држава е поважна од историската вистина.
Овој чин јасно го потврдува враќањето на советскиот менталитет. Руската држава не се грижи за христијанството — таа се грижи за заштита на митот за безгрешноста на нејзиното автократско минато.
Митрополит Јосиф Чернов (1893 – 1975)
- 1893: Роден како Иван Чернов. Многу рано го прифаќа монашкиот постриг и целосно се посветува на Црквата.
- 1925 – 1927: Прво советско затворање за „чување контрареволуционерна литература“ (архивата на црковната канцеларија).
- 1935 – 1940: Второ апсење за „антисоветска агитација“. По излегувањето, тајно служи литургии во визба во Таганрог.
- 1942 – 1943: За време на германската окупација, отвора четири цркви затворени од болшевиците. Одбива соработка со нацистите, спасува Евреи од стрелање и тајно собира средства за советската војска. Осуден на смрт од Гестапо како советски шпион, но за влакно се спасува при нивното повлекување.
- 1944 – 1956: Уапсен од НКВД. Изложен на сурово мачење при кое му ги кршат сите прсти на рацете. Осуден на 10 години во логор со посебна намена. Ослободен во 1956 година како целосен инвалид.
- 1960 – 1975: Назначен за митрополит на Алма-Ата и Казахстан. Во 1971 година е избран за кандидат за руски Патријарх, но се повлекува во корист на Пимен. Починува во 1975 година во Алмати, сакан и почитуван од народот.
Белешка: Во Алмати (Казахстан) денес постои негова куќа-музеј каде што локалното население, без оглед на политичките турбуленции, со почит го негува споменот на овој вистински православен светец.
Заклучок: Ревизионизмот како рефлексија на новата диктатура
Одлуката на казахстанските власти да го заштитат споменот на митрополитот Јосиф Чернов е цивилизациски чин кој ја разоткрива бедата на современиот руски режим. Додека Казахстан се обидува да се соочи со траумите од минатото, денешна Русија се соочува со својата иднина со тоа што ја реставрира најцрната советска диктатура.
За руските лидери, православието е само маска, а вистинската религија е Државата, со право на безусловно насилство врз своите граѓани.
Случајот на митрополитот Јосиф не е изолиран инцидент, туку јасен показател дека во Русија, духот на Сталин и Берија повторно ги контролира умовите на владетелите. Христијанските маченици кои беа кршени во советските затвори денес повторно се кршат низ административните одлуки на „новата-стара“ Москва. Тоа е поразот на христијанскиот морал пред неосоветскиот авторитаризам.
Избор:
