Патријаршијата на Православната црква на Грузија ја критикуваше употребата на името на починатиот грузиски монах Гаврил Ургебадзе, кој е прогласен за светител, во врска со наводно активна единица што се бори на страната на Русија против Украина.
Протоереј Андрија Џагмаидзе, раководител на Службата за односи со јавноста на Патријаршијата, изјави дека Црквата се оградува од употребата на името на монахот за „оправдување или поддршка на воени дејства“.
„Очигледно е дека авторите на оваа иницијатива слабо го познаваат животот на свети Гаврил. Во тој контекст, наведената постапка се доживува како пристрасна шпекулација во името на Црквата“, истакна Џагмаидзе.
Неговиот коментар беше објавен во средата од „Соопштенија на Патријаршијата“, медиум поврзан со Црквата.
Коментарите на Џагмаидзе следуваа по извештајот на руската државна новинска агенција РИА Новости во вторникот, според кој грузиски „доброволци“ го посетиле Донецкиот Регион, делумно окупиран од Русија, во рамки на „хуманитарна мисија“. Во извештајот беше наведено дека посетителите им предале „хуманитарна помош“ на руските војници од единицата „Свети Гаврил Ургебадзе“ и од бригадата именувана по канонизираниот новгородски кнез од XIII век, Александар Невски.
Коментирајќи го случајот, протоерејот изјави дека „во руско-украинската војна гинат православни луѓе од двете страни, што го следиме со голема болка“, и дека единицата била формирана „без каква било консултација со Грузиската православна црква или земање предвид на нејзиниот став“.
„Загриженост и тага предизвикува и околноста што одредени свештенослужители на Руската црква ја поддржуваат оваа неприфатлива употреба на името на преподобниот отец“, додаде тој.
Монахот Гаврил, кој почина во 1995 година на 66-годишна возраст, беше прогласен за светител од Грузиската православна црква во 2012 година.
Тврдењата дека единица била именувана по него првпат се појавија на интернет преку руски извори кон крајот на јануари 2026 година, кога канал на Телеграм, кој се претставува како официјален Воен оддел на Московската патријаршија, објави дека во зоната на „специјалната воена операција“ — терминот што Русија го користи за својата сеопфатна војна во Украина — е формирана нова единица именувана по монахот Ургебадзе. Каналот тврдеше дека единицата е составена од „етнички Грузијци“.
Русија има долга историја на користење на православното христијанство во својата надворешнополитичка реторика, вклучително и како дел од обидите да ја оправда војната против Украина.
Москва и проруските кругови во Грузија, исто така, повеќепати се повикувале на православието, особено нагласувајќи ја „заедничката вера“ на Грузија и Русија како аргумент за потребата од подобрување на односите.
„Одбрана на татковината“
Во посетата учествувал и Бесик Данелија — поранешен член на политичката партија Демократско движење — Обединета Грузија, предводена од Нино Бурџанадзе, некогашна сојузничка на тогашниот претседател Михаил Саакашвили, која подоцна премина во опозиција.
Во руските извештаи не беше наведено колку лица го придружувале Данелија, ниту колкумина од нив биле грузиски државјани.
„Дојдовме во [Донецк] да ги видиме нашите браќа кои се на првата линија и ја бранат татковината. Донесовме хуманитарна помош за борците, за која веруваме дека ќе им помогне“, изјави Данелија.
Доброволците им предале на борците од единицата мотоцикли и, по сè изгледа, „простории за молитва“, без да појаснат што точно дале што би претставувало „просторија за молитва“.
За време на посетата, Данелија говорел на настан по повод 83-годишнината од протерувањето на нацистичка Германија од Донбас од страна на Советската армија. Меѓу присутните имало воени лица, а на настанот говореле и руски православни свештенослужители.
„Секогаш сме покрај вас“, рече поранешниот грузиски политичар во својот говор, заблагодарувајќи им се на присутните војници за, како што го нарече, „бранењето на православието, Русија и Грузија“. Данелија говореше пред екран на кој беа прикажани ликот на монахот Гаврил, знамињата на Грузија и Русија, бели гулаби и натписот: „Пријателство меѓу народите — православна вера“.
Во долниот дел од екранот беа испишани руските кратенки за таканаречената Доњецка Народна Република — називот што Кремљ и неговите поддржувачи го користат за регионот окупиран од Русија — како и кратенката за руската ултранационалистичка Либерално-демократска партија, која беше еден од домаќините на Данелија за време на патувањето.
Посетата не е еднократна иницијатива, туку сведоштво за долгогодишно пријателство. Каналот на Либерално-демократската партија на Телеграм наведе дека настанот во вторникот бил трета посета на „грузиските доброволци“ на фронтот, тврдејќи дека за време на претходните посети тие ѝ доставиле теренски четирицикли, генератори и мотоцикли на единицата именувана по Ургебадзе.
Во мај 2025 година, Данелија се појави пред парламентарна комисија формирана од владејачката партија Грузиски сон за да го казни поранешното владејачко Обединето национално движење. Тој изјави дека бил жртва на полициски напади додека учествувал во протести за време на владеењето на Обединетото национално движење.
Во последните денови, прашањето за учеството на некои Грузијци на страната на Русија во војната против Украина привлече внимание по извештаите дека поранешниот грузиски главен обвинител Отар Парцхаладзе формирал единица за поддршка на Москва во војната.
Парцхаладзе, против кого во Грузија е покренато кривично обвинение за наводна вмешаност во убиство во Тбилиси во март 2025 година, кое предизвика големо внимание во јавноста, изјави дека Русија се бори против „западниот притисок за да ги зачува својот идентитет, традиции, јазик и култура“.
Првите извештаи за одлуката на Парцхаладзе се појавија во понеделникот — еден ден пред пријавената посета на Данелија на Донецк.
Грузијци се борат на двете страни во Украина уште од 2014 година, кога проруските сепаратисти започнаа да дејствуваат во украинскиот регион Донбас со поддршка од Москва.
Во тој период беше формирана Грузиската легија, единица која се бори на страната на Украина. Нејзината улога и значење значително пораснаа по сеопфатната инвазија на Москва врз Украина во февруари 2022 година. Десетици Грузијци кои се бореле против Русија загинаа на бојното поле.
Повремено се појавуваат и извештаи за лица со грузиско потекло кои загинале борејќи се за Русија. Во многу случаи, тие биле родени во Русија или се преселиле таму од Абхазија и Јужна Осетија.
Коментирајќи ја најавата на Парцхаладзе, командантот на проукраинската Грузиска легија, Мамука Мамулашвили, изрази уверување дека единицата ќе биде средство за „дезинформации“, составена главно од Руси и со само неколку лица што зборуваат грузиски, кои потоа ќе го промовираат тврдењето дека единицата е составена претежно од Грузијци.
Тој дополнително ја оцени вредноста на Парцхаладзе како војник како „нула“. Од своја страна, Парцхаладзе ги нарече борците на Грузиската легија „воени злосторници“ во разговор за руските државни медиуми.
Извор: OC Media.
